W Parku Pamięci uczczono ofiary Zbrodni Pomorskiej

Pod pomnikiem autorstwa toruńskiego artysty Zbigniewa Mikielewicza zgromadzili się parlamentarzyści, przedstawiciele samorządów miasta i województwa, kombatanci, duchowni, członkowie organizacji i stowarzyszeń, harcerze oraz uczniowie szkół z regionu. Wśród gości była Irena Santor, Honorowa Obywatelka Województwa Kujawsko-Pomorskiego, a także Honorowi Obywatele Miasta Torunia: dr Jerzy Wieczorek i marszałek Jan Wyrowiński.

Toruński samorząd reprezentowali przewodniczący Rady Miasta Torunia Łukasz Walkusz, radni oraz sekretarz Miasta Torunia Przemysław Kuczkowski, który uczestniczył w imieniu prezydenta miasta.

Uroczystość rozpoczęła inscenizacja przygotowana przez Chorągiew Kujawsko-Pomorską ZHP. Zebrani wysłuchali wiersza Zbigniewa Herberta „Przesłanie pana Cogito” oraz wspomnień o tamtych wydarzeniach, w tym o ojcu Ireny Santor, zamordowanym przez hitlerowców. Odbył się także koncert muzyków Filharmonii Pomorskiej i orkiestry Garnizonu Toruń.

– Poza spiżową tablicą ważna jest pamięć w sercu. Ta pamięć nigdy nie może zaginąć, bo ona jest wpisana w waszą historię – historię waszych rodzin i waszą osobistą. Tę historię wciąż odkrywamy, by w przyszłości kolejne pokolenia nigdy o niej nie zapomniały – mówił marszałek województwa kujawsko-pomorskiego Piotr Całbecki.

W obecności pocztów sztandarowych i honorowej warty złożono pod pomnikiem wspólne kwiaty i znicze. Monument upamiętnia mieszkańców Torunia i regionu zamordowanych przez hitlerowców.

Wojewódzki Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Pomorskiej jest obchodzony co roku 2 października, w dniu urodzin doktora Józefa Bednarza. Był on psychiatrą i dyrektorem szpitala psychiatrycznego w Świeciu w 1939 r.; dobrowolnie poszedł na śmierć wraz z pacjentami lecznicy. W 2026 r. przypada 86. rocznica tego wydarzenia.

Józef Bednarz był jedną z wielu ofiar ludobójczej akcji „odpolszczania” ziem polskich przyłączonych do III Rzeszy. Masowe rozstrzeliwania ludności cywilnej zaplanowano jeszcze przed wybuchem wojny i przeprowadzano według wcześniej przygotowanych list. Ofiarami byli przede wszystkim przedstawiciele inteligencji oraz osoby zaangażowane w umacnianie polskości; zginęły dziesiątki tysięcy ludzi.

Na terenie przedwojennego województwa pomorskiego liczbę ofiar, w tym kobiet i dzieci, szacuje się na co najmniej 30 tysięcy. Niemcy systematycznie mordowali również osoby chore psychicznie i z niepełnosprawnością intelektualną. Sprawcami mordów byli miejscowi Niemcy zrzeszeni w organizacji Selbstschutz Westpreussen.

_{Źródło: Urząd Miasta Torunia}